نشست کتابخوان شعر
به گزارش روابط عمومی اداره کل کتابخانههای عمومی استان مرکزی، نخستین نشست کتابخوان شعر استان مرکزی با هدف به اشتراک گذاری کتابهای خوانده شده شعر و با حضور جمعی از شاعران دلیجانی در سالن اجتماعات شهرداری این شهر برگزار شد.
در این نشست ۸ تن از شاعران به معرفی کتاب پرداختند.
کتاب: مثنوی طاقدیس نویسنده: ملا احمد نراقی معرفیکننده: حمید صادقی(رئیس اداره فرهنگ وارشاد اسلامی)
در میان چند مجموعه شعری که از گروه عالمان پر آوازهء شیعی باقی مانده است طاقدیس اثر طبع و خامه مرحوم ملا احمد نراقی متخلص به صفایی زنگ و بویی دیگر و سمت و سویی متفاوت دارد. علی القاعده باید از وجه تسمیه و ساختار هندسی طاقدیس سهن را آغاز کرد و این شاید مناسب تر نیز باشد اما نگارنده سخن درباره این گونه مباحث نه چندان مهم را به اجمال برگزار خواهد کرد و پس از توضیحاتی کوتاه درباره خصوصیات شکلی طاقدیس پیگیر شباهت های این اثر دلپذیری با مثنوی معنوی مولانا جلال الدین ( مولوی) خواهد بود و از آن رهگذر پاره ای از معم ترین ویژگی های شکلی و معنایی طاقدیس را بر خواهد نمود.
طاقدیس کلمه ای است مرکب از طاق و دیس معنای طاق روشن است اما کلمه دیس در لغت مشابه پسوند شباهت و مانندگی است همچون تندیس که به معنای مانند تن است در فرهنگنامه های لغت آمده است که دیس یا دیز کلمه ای است در فارسی پهلوی به معنای شبیه، مانند، نظیر، همتا که با بعضی کلمات ترکیب می شود و معنای مثل و مانند می دهد.
واژه نامه راجی نویسنده: حسین صفری معرفیکننده: غلامعلی صفری(دبیر ادبیات)
گویش راجی یا راژی یا رازی یا رایجی لهجهای است که بقایای آن در منطقه تیمره از مناطق مرکزی ایران و در شهرهایی چون دلیجان، نیمور،محلات، نراق، میمه ،جوشقان قالی، وزوان، زیادآباد، اذان و ونداده صحبت میشده و اکنون فقط در بعضی مناطق شهر دلیجان بقایای بعضی لغات آن برجای ماندهاست.
این گویش، لهجه مناطق وسیعی از سرزمینهای ری، همدان، کاشان، اراک و چند منطقه دیگر بوده است. این گویش با با گویشهای مردم دلیجان، زر، واران، گویش یهودیان کاشان، همدان، اصفهان، نایین، نطنز، کهک تفرش، آشتیان، خوانسار و ... همبستگی بسیار داشته است. در منابع ادبی مثل ریاضالشعرا (۱۱۶۱ هجری قمری) و آتشکده آذر (۱۱۹۳ ه ق) از این گویش نام برده شده است
روزنه نویسنده: شعرا و نویسندگان معرفیکننده:مریم رمضانی پور(شاعر)
این کتاب در سال ۱۳۸۹ توسط انتشارات رزونه یا هجرت سابق به چاپ رسیده است. در این کتاب به صورت کامل به آموزش نکات و اصول سرایندگی برای کسانی که با شعر آسنایی ندارند میپردازد و به ظور فنی آنها را با انواع وزن ها و ساختارهای شعری و موسیقی آشنا می سازد.
پیامبر و باغ پیامبر نویسنده: جبران خلیل جبران معرفیکننده: مریم اصلانی(شاعر)
جبران پیامبر را با آمدن کشتیش به جزیره ای که المصطفی دوازده سال در آن چشم انتظار مانده بود آغاز می کند. کتاب پیامبر، در واقع سخنان پایانی المصطفی است با مردمی که دلتنگ و اندوهگین، برای خداحافظی با او در میدان اصلی شهر و در کنار معبد جمع شده اند. سخنانی که پیامبر در پاسخ به درخواست اقشار گوناگون مردم بر زبان می آورد، و نیز شخصیت کلی او و نام و نشانش، آمیزه ای از مسیح و پیامبر اسلام است. نام او «المصطفی» است که لقب پیامبر عظیم الشان اسلام است و سخنان او به گفتار مسیح در میان حواریونش می ماند. البته، جبران المصطفی را به معنای کلی آن، یعنی «برگزیده»، به کار می برد و به این ترتیب شخصیتی با تفکر بدون مرز اما با هویتی تا حدود زیادی شرقی می آفریند.
هرچند که جبران، کتاب پیامبر را به عنوان یک غیرانگلیسی زبان اما به زبان انگلیسی نوشته است، این مسئله از بلاغت و فصاحت اثر او نکاسته است. متن کتاب چندان دشوار و سنگین به نظر نمی رسد و بدیهی است که اگر کسی بتواند پیامبر را به زبان اصلی آن بخواند لذت دوچندانی از خواندن آن خواهد برد. کتاب پیامبر طی بیست سال از زمان انتشار، بیش از شصت بار تجدید چاپ و به بیش از سی زبان ترجمه شد. به نوشته دکتر مؤید شیرازی، در زمان چاپ ترجمه ایشان (۱۳۷۲) از کتاب پیامبر، شماره چاپ آن در ایالات متحده از یکصد و بیست درگذشته است.
جریانهای شعری معاصر نویسنده :حسین چافی معرفیکننده: پریسا جلالی(استاد ادبیات)
یکی از بهترین راههای شناخت پدیدهها و امور گسترده و پیچیده، آن است که آنها را به انواع و اقسام یا شاخهها و شعب مختلف تقسیم کنیم. از این رو، تقسیم بندی و طبقهبندی در همه علوم، امری است رایج و ناگزیر. اصولا ساختار ذهن انسان به گونهای است که بدون دسته بندی دادهها نمیتواند آنها را به درستی در خود جای دهد؛ مضافا اینکه اطلاعات طبقه بندی شده در ذهن، در موقع لزوم، با دقت و سرعت بیشتری قابل دستیابی است. تقسیم بندی همچنین در کنار شیوههایی چون تعریف، توصیف، استدلال، مقایسه و نظائر آن، یکی از راههای مهم پرورش مطلب است. نویسنده کتاب در ادامه، پیشروان تقسیمبندی یا جریان بندی شعر و شاعران معاصر را اینگونه معرفی میکند: از نخستین کسانی که کوشیدند شعر جدید فارسی را به شاخهها و شعب مختلف تقسیمبندی کنند و جایگاه شاعران را در این شاخهها و شعب معین کنند، اسماعیل نوری علاء بود. نوری علاء این کار را در کتاب«صور و اسباب در شعر امروز»به انجام رسانید. پس از نوری علاء، دکتر حمید زرین کوب در سال ۱۳۵۷ در کتاب «چشم انداز شعر نوی فارسی» به این کار مبادرت ورزیده است. نفر سومی که از نظر نویسنده کتاب «جریانهای شعری معاصر فارسی(از کودتای ۱۳۳۲ تا انقلاب ۱۳۵۷)»، اقدام به«تقسیم بندی یا جریانبندی شعر و شاعران معاصر» کرده است، دکتر محمدرضا شفیعی کدکنی است. «ادوار شعر فارسی؛ از مشروطیت تا سقوط سلطنت» ضمن تقسیم شعر فارسی پس از مشروطه به دورههای مختلف و مشخص، در هر دوره به اختصار، به مسائلی چون چهره ها، صداها، درونمایه ها، خصائص تکنیکی و عوامل اجتماعی و فرهنگی و تغییر صداها و چهرههای شعری پرداخته است. به نظر ما«جریان شناسی شعر معاصر»، اگرچه تلاش بسیاری برای شناسایی جریانهای شعری کرده است اما این جریان را باید«جریان ناتمام»ی دانست که باید مطابق با الگوهای علمی به سرانجامی نیکوتر برسد. در این یادداشت به این مقوله با نگاهی به تازه ترین اثر منتشر شده پیرامون«جریان شناسی شعر معاصر ایران»خواهیم پرداخت.
شازده کوچولو نویسنده آنتوان دوسنت اگزوپری معرفیکننده: پاییز رحیمی(شاعر و استاد ادبیات)
داستان "شازده کوچولو" نوشته اگزوپری توسط چند تن از مترجمان توانای فارسی از جمله محمد قاضی، ابوالحسن نجفی و احمد شاملو به فارسی برگردانده شده و بارها تجدید چاپ شده است.
دوسنت اگزوپری این کتاب را در سال ۱۹۴۳ یعنی یک سال قبل از مرگش و در بحبوحه جنگ جهانی دوم، آن زمان که در آمریکا حضور داشت نوشت؛ شاید خود او هم باور نمیکرد که روزی کتاب کوچکی که نوشته بعد از انجیل کتاب مقدس مسیحیان به عنوان پرخواننده ترین کتاب جهان شناخته شود.»
در ۱۹۴۳ شاهکار سنتاگزوپری به نام "شازده کوچولو" Le Petit Prince انتشار یافت که حوادث شگفتآنگیز آن با نکتههای دقیق و عمیق روانی همراه است. شازده کوچولو یکی از مهمترین آثار اگزوپری به شمار میرود که در قرن اخیر سوّمین کتاب پرخواننده جهان است. این اثر از حادثهای واقعی مایه گرفته که در دل شنهای صحرای موریتانی برای سنت اگزوپری روی داده است. خرابی دستگاه هواپیما خلبان را به فرود اجباری در دل آفریقا وامیدارد و از میان هزاران ساکن منطقه؛ پسربچهای با رفتار عجیب و غیرعادی خود جلب توجه میکند. پسربچهای که اصلاً به مردم اطراف خود شباهت ندارد و پرسشهایی را مطرح میکند که خود موضوع داستان قرار میگیرد. شازده کوچولو از کتابهای کمنظیر برای کودکان و شاهکاری جاویدان است که در آن تصویرهای ذهنی با عمق فلسفی آمیخته است. او این کتاب را در سال ۱۹۴۰ در نیویورک نوشته است. او در این اثر خیال انگیز و زیبایش که فلسفه دوست داشتن و عواطف انسانی در خلال سطرهای آن به سادهترین و در عین حال ژرفترین شکل تجزیه و تحلیل شده و نویسنده در سرتاسر کتاب کسانی را که با غوطه ور شدن و دلبستن به مادّیات و پایبند بودن به تعصّبها و خودخواهیها و اندیشههای خرافی بیجا از راستی و پاکی و خوی انسانی به دور افتاده اند، زیر نام آدم بزرگها به باد مسخره گرفته است.
موسی اثر میکل آنژ نویسنده زیگموند فروید معرفیکننده: مهدی جعفری(شاعر)
این مقاله نخستین بار به سال ۱۹۱۴ در مجله ی ایماگو Imago بدون قید نام نویسنده، یعنی زیگموند فروید، منتشر شد.
زیگموند فروید مجسمه موسی را نخستین بار در اولین مسافرت خود به رم در سال ۱۹۰۱ از نزدیک مشاهده کرد. از این تاریخ به بعد، بارها برای دیدن این مجسمه به رم مسافرت کرد. در۲۵ سپتامبر ۱۹۰۱ طی نامه ای به همسرش می نویسد:
«هر روز به دیدن موسی سان پیترو وینکولی San Pietro in Vincoli می روم، شاید روزی چیزی درباره آن بنویسم.»
این کار را سر انجام در سال ۱۹۱۳ آغاز می کند. سال ها بعد در نامه ای به ادواردو ویس Eduardo Weiss با اشاره به این مقاله می نویسد:
«در طی سه هفته تنهایی در سپتامبر ۱۹۱۳ هر روز در کلیسا جلوی مجسمه می ایستادم و نگاه می کردم، اندازه می گرفتم، طرح می زدم و به این ترتیب بود که به تعبیری از آن نائل آمدم که تا مدت ها شهامت بیان آن را در خودم نمی یافتم مگر به شکل ناشناس.»
ناشناس ماندن نویسنده این مقاله تنها تا سال ۱۹۲۴ ادامه می یابد.
قبله مایل به تو نویسنده حمیدرضا برقعی معرفیکننده: زینب السادات سیدی(کتابدار کتابخانه علامه دلیجانی)
شاعر در این اثر از قالب های متنوعی چون غزل، چهارپاره، بحر طویل، مثنوی، قصیده، دوبیتی و رباعی برای نظم مضامین ذکر شده بهره برده است. مقدمه «قبله مایل به تو» با قلم سید علی موسوی گرمارودی به رشته تحریر درآمده و دیباچه آن نیز به خط محمدعلی مجاهدی، شاعر آیینی، است.شاعر در این اثر جدید، برخلاف مجموعه اخیرش، علاوه بر موضوعات آیینی در موضوعات آزاد و عاشقانه نیز سروده است.
گلابند جوزقند نویسنده عبدالله یوسفی معرفیکننده: عبدالله یوسفی(نویسنده کتاب)
این کتاب به همت عبدالله یوسفی از شاعران پیشکسوت دلیجانی نگاشته شده و در آن به اشعار مستقل با زبان راجی پرداخته شده است. این شاعر پیش از این نیز کتاب حضرت عشق را با مضمون شعر آیینی به چاپ رساند. ˈزبان راجیˈ از زبان های ایران کهن است که در بخشی از مناطق مرکزی ایران با گویش های مختلف رواج دارد و امروزه بیشتر مردم دلیجان به گویش راجی صحبت می کنند.
